ทำเนียบรัฐบาล--18 ส.ค.--บิสนิวส์
คณะกรรมการกลั่นกรองฝ่ายเศรษฐกิจรับทราบรายงานความคืบหน้าของมาตรการบรรเทาผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงอัตราแลกเปลี่ยน ตามที่หน่วยงานต่าง ๆ ได้รายงาน สรุปได้ดังนี้
1. คณะทำงานประสานงานแก้ไขผลกระทบค่าเงินบาทต่อธุรกิจ (คกธ.) โดยมีเลขาธิการคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุนเป็นประธาน รายงานว่า
1.1 ได้เชิญหน่วยงานที่เกี่ยวข้องมาร่วมหารือ โดยกำหนดแนวทางในการแก้ไขปัญหา ดังนี้
1) เพิ่มสภาพคล่องให้แก่ธุรกิจเอกชนให้มากที่สุด โดยแก้ไขกฎระเบียบขั้นตอนของราชการที่ทำให้เอกชนมีภาระทางการเงิน
2) เร่งรัดการส่งออก โดยแก้ไขกฎระเบียบขั้นตอนของราชการที่เป็นอุปสรรคต่อการส่งออก
3) ให้ความช่วยเหลือแก่อุตสาหกรรมที่อาจล้มและมีผลกระทบต่อเนื่องเป็นลูกโซ่
4) พิจารณาประเภทอุตสาหกรรมที่จะให้ความช่วยเหลือ เพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน
1.2 มาตรการที่ได้ข้อสรุปแล้ว และจะมีผลปฏิบัติโดยเร็ว ซึ่งจากการหารือกับอธิบดีกรมศุลกากร มีข้อสรุปดังนี้
1) ลดวงเงินค้ำประกันภาษีอากรวัตถุดิบที่นำเข้ามาผลิตเพื่อส่งออกจากเดิมร้อยละ 50 ของมูลค่าอากรที่ต้องเสีย เหลือร้อยละ 5 สำหรับผู้ส่งออกชั้นพิเศษ 500 กว่าราย คาดว่าจะลดภาระค้ำประกันของผู้ส่งออกได้ไม่น้อยกว่าปีละ 10,000 ล้านบาท ทำให้ธุรกิจมีสภาพคล่องดีขึ้น ซึ่งมาตรการนี้กรมศุลกากรจะเสนอรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังลงนามในประกาศกระทรวงการคลัง ในวันจันทร์ที่ 18 สิงหาคม 2540
2) เร่งรัดการคืนภาษีสำหรับใบขนที่ตกค้าง จำนวน 40,000 ใบ มูลค่าประมาณ 5,000 ล้านบาท กรมศุลกากรตั้งเป้าหมายคืนให้ได้อย่างน้อย 20,000 ใบ ภายใน 2 เดือน และคืนทั้งหมดภายในเดือนธันวาคม 2540
3) ปรับปรุงวิธีการตรวจสอบสินค้านำเข้าให้รวดเร็วและเป็นธรรม โดยใช้วิธีการสุ่มตรวจจากโปรแกรมคอมพิวเตอร์ หรือตามคำสั่งของอธิบดี แทนที่จะขึ้นกับการวินิจฉัยของเจ้าหน้าที่ รวมทั้งการพิจารณานำเครื่อง scanner มาใช้ในการตรวจ โดยไม่ต้องเปิดตู้สินค้า
4) หาหลักประกันอื่นแทนการใช้ธนาคารค้ำประกัน เพื่อลดภาระทางการเงินของภาคเอกชน โดยกรมศุลกากรรับไปพิจารณา
1.3 แนวทางการช่วยเหลือนักธุรกิจที่มีปัญหาจากกรณีสถาบันการเงินหยุดดำเนินกิจการชั่วคราว
1) การสั่งให้สถาบันการเงินหยุดดำเนินกิจการชั่วคราว ได้ส่งผลกระทบต่อสภาพคล่องของภาคอุตสาหกรรมและการลงทุนโดยรวม และถ้าหากการพิจารณาในเรื่องนี้ล่าช้ามากเท่าไร จะมีผลกระทบต่อเศรษฐกิจมากเท่านั้น
2) คณะทำงานฯ เห็นว่าควรมีการแบ่งกลุ่มสถาบันการเงินที่ถูกปิดตามคุณภาพของสินทรัพย์และสภาพคล่อง และจัดลำดับความสำคัญ สำหรับกลุ่มที่มีปัญหาน้อย ให้พิจารณาปลดออกจาก list โดยเร็วที่สุด
3) คณะทำงานฯ ได้รับข้อร้องเรียนจากบริษัทต่างประเทศที่ได้ฝากเงินกับบริษัทเงินทุน เพื่อเตรียมไว้จ่ายค่าก่อสร้างโรงงานอยู่หลายราย พร้อมทั้งได้รับเสนอแนะถึงวิธีการพิจารณาของคณะกรรมการกำกับการควบกิจการหรือโอนกิจการของสถาบันการเงิน ซึ่งคณะทำงานฯ เห็นว่าจะมีประโยชน์ และจะร่วมหารือกับคณะกรรมการชุดดังกล่าวอย่างใกล้ชิดต่อไป
1.4 สิ่งที่จะดำเนินการต่อไป
1) เร่งการคืนภาษีมูลค่าเพิ่ม และภาษีสรรพสามิตสำหรับวัตถุดิบที่นำเข้ามาผลิตเพื่อส่งออก โดยจะเชิญอธิบดีกรมสรรพากร และอธิบดีกรมสรรพสามิตมาหารือในวันจันทร์ที่ 18 สิงหาคม 2540
2) ช่วยเหลือโรงงานอุตสาหกรรมที่ค้างชำระค่าไฟฟ้าไม่ให้ถูกตัดไฟ รวมทั้งเพิ่มสภาพคล่องของธุรกิจโดยการลดวงเงินค้ำประกันของธนาคารเป็นเวลา 2 เดือน สำนักงานคณะกรรมการนโยบายพลังงานแห่งชาติรับไปหารือกับการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค และการไฟฟ้านครหลวง เพื่อหามาตรการและเสนอให้คณะทำงานฯ ทราบในวันที่ 21 สิงหาคม 2540
1.5 การใช้เงินกู้ธนาคารโลกเพื่อปรับปรุงประสิทธิภาพการผลิตและการส่งออก
ได้หารือกับเจ้าหน้าที่ธนาคารโลกเมื่อวันศุกร์ที่ 15 สิงหาคม 2540 ในการใช้เงินกู้ประมาณ 1,400 ล้านเหรียญสหรัฐ เพื่อนำมาใช้ปรับปรุงประสิทธิภาพการผลิตและการส่งออก ทั้งนี้ ทางธนาคารโลกจะส่งคณะเจ้าหน้าที่มาประสานงานกับสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน เพื่อจัดทำรายละเอียดให้เสร็จสิ้นภายในเดือนกันยายนนี้ รายละเอียดจะได้รายงานเพื่อทราบต่อไป
2. กระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคม ได้รายงานความคืบหน้าการดำเนินการตามมาตรการบรรเทาผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงระบบอัตราแลกเปลี่ยนในส่วนความรับผิดชอบ (ข้อมูล ณ วันที่ 15 สิงหาคม 2540) สรุปได้ดังนี้
2.1 การดำเนินการเกี่ยวกับความมั่นคงในการทำงาน
(1) สถานการณ์การเลิกจ้าง
1) ในปี 2539 มีคนงานถูกเลิกจ้าง 5,008 คน
2) ในปี 2540
- ระหว่างวันที่ 1 มกราคม - 1 กรกฎาคม 2540 มีคนงานถูกเลิกจ้าง 6,204 คน
- หลังการปรับปรุงระบบการแลกเปลี่ยนเงินตรา เมื่อวันที่ 2 กรกฎาคม 2540 จนถึงวันที่5 สิงหาคม 2540 มีคนงานถูกเลิกจ้าง 1,403 คน แยกเป็นชาย 767 คน หญิง 636 คน
(2) การดำเนินการของกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมเพื่อบรรเทาปัญหาดังกล่าว
1) การเฝ้าระวังการแก้ปัญหาฉับพลัน
1.1) กระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมได้มีการจัดตั้ง "ศูนย์ปฏิบัติการแก้ไขปัญหาการเลิกจ้างการว่างงาน" โดยมีปลัดกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคม เป็นประธานกรรมการ มีผู้แทนกระทรวงพาณิชย์ และกระทรวงอุตสาหกรรมร่วมเป็นกรรมการ ทำหน้าที่เฝ้าระวังสถานการณ์ในภาพรวมของประเทศ และระดมทรัพยากรเพื่อระงับยับยั้งปัญหาการเลิกจ้าง
1.2) มีหนังสือขอความร่วมมือจังหวัดต่าง ๆ ให้จัดตั้ง "คณะกรรมการแก้ไขปัญหาการเลิกจ้างการว่างงาน" โดยมีผู้ว่าราชการจังหวัด เป็นประธาน เป็นหน่วยปฏิบัติการเชิงรุก เพื่อยับยั้งปัญหาให้ยุติได้อย่างเบ็ดเสร็จในพื้นที่
1.3) จัดตั้งคณะทำงานขึ้นชุดหนึ่ง เพื่อแก้ไขปัญหาการเลิกจ้างและการว่างงาน โดยมีภารกิจติดตามข้อมูลการเลิกจ้าง และเร่งรัดให้ความช่วยเหลือในการบรรจุงาน แนะแนวอาชีพ ฝึกยกระดับฝีมือแรงงาน การช่วยเหลือเงินทุนประกอบอาชีพและการสงเคราะห์อื่น ๆ
1.4) กระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคม โดยกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน ได้เร่งรัดดำเนินการเพื่อบรรเทาความเดือดร้อนของลูกจ้างที่ถูกเลิกจ้าง โดยดำเนินการให้ลูกจ้างที่ถูกเลิกจ้างได้รับค่าชดเชยตามกฎหมายคือค่าชดเชยจำนวน 30 วัน ของอัตราค่าจ้างสุดท้ายสำหรับลูกจ้างที่ทำงานครบ 120 วัน แต่ไม่ถึง 1 ปี ค่าชดเชย 60 วัน สำหรับผู้ทำงานครบ 1 ปี แต่ไม่ถึง 3 ปี และ 90 วัน สำหรับผู้ทำงานครบ 3 ปีขึ้นไป นอกจากนี้กรณีที่นายจ้างนำเทคโนโลยีมาใช้แทนแรงงาน นายจ้างมีหน้าที่จะต้องจ่ายค่าชดเชยเพิ่มพิเศษสำหรับลูกจ้างที่ทำงานเกิน 6 ปีขึ้นไป โดยจ่ายเพิ่มอีกปีละ 15 วัน (เฉพาะปีที่เกิน 6 ปี)
1.5) สำหรับมาตรการในการดำเนินการแก้ไขปัญหากรณีพนักงานบริษัทเงินทุนหลักทรัพย์ จำนวน 58 แห่ง ที่อาจถูกเลิกจ้างนั้น กระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมได้กำหนดแนทางในการดำเนินการไว้ ดังนี้
1.5.1) นัดหมายและจัดให้มีการพบปะหารือระหว่างผู้บริหารระดับสูงของกระทรวงฯ กับตัวแทนสมาคมธนาคารไทย สมาคมบริษัทเงินทุน สมาคมหลักทรัพย์ TDRI และกลุ่มนักวิชาการ เพื่อสนทนาแลกเปลี่ยนความคิดเห็น รวมทั้งเสนอข้อเสนอแนะและความต้องการเบื้องต้นในการแก้ไขปัญหาฯ
1.5.2) จัดตั้งคณะทำงานเฉพาะกิจขึ้น เพื่อรวบรวมข้อเท็จจริง/ข้อมูลประวัติบุคคลของพนักงานในสถาบันการเงินทั้ง 58 แห่ง ที่อาจถูกเลิกจ้างและจะประสานติดต่อกับบริษัทที่ประกอบธุรกิจในลักษณะที่คล้ายคลึงกันเพื่อรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับความต้องการแรงงานเตรียมไว้รองรับพนักงานที่ถูกเลิกจ้างให้มีงานทำได้ พร้อมกันนั้นก็จะจัดทำข้อมูลตำแหน่งงานว่างให้ทันสมัยตลอดเวลา
1.5.3) จัดหาแหล่งเงินทุนกู้ยืมในรูปแบบสินเชื่อดอกเบี้ยต่ำให้แก่พนักงานที่ถูกเลิกจ้างกู้ยืมไปประกอบอาชีพส่วนตัว
2) การบรรจุงานใหม่ให้แก่ลูกจ้าง จากการรวบรวมตำแหน่งงานว่างในภาคอุตสาหกรรมในเดือนกรกฎาคมจากหนังสือพิมพ์ 11 ฉบับ ซึ่งมีประมาณ 7,000 กว่าตำแหน่ง และมีตำแหน่งงานว่างสะสมมาจากเดือนมิถุนายน 40,000 กว่าตำแหน่ง จึงคาดว่าจะมีตำแหน่งงานว่างสะสมรวมมาถึงเดือนสิงหาคม ไม่ต่ำกว่า 30,000 ตำแหน่ง
3) การพัฒนาฝีมือแรงงงานให้แก่ผู้ถูกเลิกจ้างเพื่อเพิ่มทักษะฝีมือแรงงานและสร้างโอกาสในการหางานทำใหม่ โดยกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมได้จัดทำโครงการพัฒนาฝีมือแรงงานให้กับผู้ถูกเลิกจ้างซึ่งดำเนินการในพื้นที่รับผิดชอบการพัฒนาฝีมือแรงงานของสถาบันพัฒนาฝีมือแรงงานกลาง (กรุงเทพฯ สมุทรปราการและปทุมธานี) ชลบุรี ราชบุรีสุพรรณบุรี และศูนย์พัฒนาฝีมือแรงงานวัดธาตุทอง นนทบุรี สระบุรี และฉะเชิงเทรา โดยมีเป้าหมายในการพัฒนาฝีมือแรงงานลูกจ้าง 5,000 คน ขณะนี้ได้เริ่มดำเนินการแล้ว และสำนักงบประมาณได้จัดสรรงบประมาณเพิ่มเติมให้แก่กรมพัฒนาฝีมือแรงงานจำนวน 3.9 ล้านบาท เพื่อใช้ในการฝึกอาชีพให้แก่ลูกจ้างที่ถูกเลิกจ้าง
2.2 การดำเนินการเกี่ยวกับปัญหาค่าครองชีพคนงาน
กระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมได้จัดทำโครงการจัดหาสินค้าอุปโภคบริโภคที่จำเป็นต่อการครองชีพ ให้แก่ผู้ใช้แรงงานเพื่อบรรเทาปัญหาความเดือดร้อน โดยขอความร่วมมือกระทรวงพาณิชย์ในการจัดหาสินค้าอุปโภคบริโภคที่จำเป็นต่อการครองชีพเพื่อให้สหภาพแรงงาน สหพันธ์แรงงาน สภาองค์การลูกจ้าง และสหกรณ์ออมทรัพย์ในสถานประกอบการนำไปจำหน่ายให้แก่ลูกจ้างและสมาชิกในราคาถูก ซึ่งปัจจุบันได้ดำเนินการแล้วในนิคมอุตสาหกรรมบางชันนิคมอุตสาหกรรมลาดกระบัง และนิคมอุตสาหกรรมบางพลี
3. การดำเนินงานของกระทรวงพาณิชย์ ได้รายงานการดำเนินงานภายใต้แผนดูแลราคาสินค้าหลังการใช้ระบบอัตราแลกเปลี่ยนลอยตัวและการปรับ VAT. (วันจันทร์ที่ 11 สิงหาคม - วันอาทิตย์ที่ 17 สิงหาคม 2540) สรุปได้ดังนี้
รายงานความเคลื่อนไหวราคาสินค้าในกรุงเทพมหานครหลังปรับภาษีมูลค่าเพิ่ม ครั้งที่ 1 วันที่ 18 สิงหาคม 2540
1. จากการเปลี่ยนแปลงอัตราภาษีมูลค่าเพิ่มจากร้อยละ 7 เป็น 10 ในวันที่ 16 สิงหาคม 2540 สถานการณ์และราคาสินค้ามี ดังนี้
1.1 สินค้าที่จำหน่ายในห้างสรรพสินค้า ส่วนใหญ่ปรับราคาสูงขึ้นทันทีตามอัตราภาษีที่เพิ่มขึ้น ประมาณร้อยละ 2.5 - 3
1.2 สินค้าที่จำหน่ายในร้านค้าทั่วไป ซึ่งเป็นร้านเล็กและไม่เข้าระบบ VAT. ยังคงขายราคาเดิม ทั้งนี้ มีข้อสังเกตว่าราคาจำหน่ายเดิมจะสูงกว่าร้านใหญ่ และห้างสรรพสินค้าทั่วไปค่อนข้างมาก ร้านดังกล่าวจะตั้งราคาจำหน่ายตามราคาสินค้าที่ซื้อในแต่ละงวด
1.3 สินค้ากลุ่มวัสดุก่อสร้าง โดยเฉพาะปูนซีเมนต์และเหล็กเส้นปรับราคาสูงขึ้นตามอัตราภาษีที่เพิ่มขึ้น และผลกระทบจากอัตราแลกเปลี่ยนลอยตัว สำหรับสินค้าบางรายการ เช่น สายไฟฟ้า ตะปู ยังไม่ปรับราคา เพราะมีการปรับมาก่อนหน้านี้ (เมื่ออัตราแลกเปลี่ยนลอยตัว)
1.4 สินค้ากลุ่มอาหารสดในตลาด ราคาเคลื่อนไหวขึ้นลงตามภาวะตลาดปกติ ทั้งนี้ สินค้าผักและผลไม้ในสัปดาห์นี้มีราคาสูงขึ้น เนื่องจากเทศกาลสารทจีน ซึ่งตลาดต้องการสินค้าคุณภาพดี และในปริมาณเพิ่มมากขึ้นกว่าปกติ
2. ปริมาณการซื้อสินค้า ก่อนหน้านี้มีการซื้อสินค้าในจำนวนมากจากห้างสรรพสินค้า ประเภทค้าส่ง และห้างสรรพสินค้าทั่วไปในสินค้าข้าวสาร น้ำมันพืช น้ำตาลทราย น้ำปลา ซีอิ๊ว ตั้งแต่เช้าวันที่ 16 สิงหาคม ซึ่งเป็นวันแรกของการปรับภาษีมูลค่าเพิ่มได้ลดปริมาณลงอย่างเห็นได้ชัด
3. การเตรียมรับสถานการณ์ปรับภาษีมูลค่าเพิ่มของห้างสรรพสินค้าและร้านค้าทั่วไปอยู่ในเกณฑ์ดี มีการให้ความร่วมมือกับทางราชการในการประชาสัมพันธ์กับประชาชนให้เข้าใจสถานการณ์ และการตั้งราคาจำหน่ายสินค้าในภาพรวมก็สอดคล้องกับอัตราภาษีที่เพิ่มขึ้น
--ที่ประชุมคณะรัฐมนตรี(ชุดพลเอกชวลิต ยงใจยุทธ)--วันที่ 18 สิงหาคม 2540--
คณะกรรมการกลั่นกรองฝ่ายเศรษฐกิจรับทราบรายงานความคืบหน้าของมาตรการบรรเทาผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงอัตราแลกเปลี่ยน ตามที่หน่วยงานต่าง ๆ ได้รายงาน สรุปได้ดังนี้
1. คณะทำงานประสานงานแก้ไขผลกระทบค่าเงินบาทต่อธุรกิจ (คกธ.) โดยมีเลขาธิการคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุนเป็นประธาน รายงานว่า
1.1 ได้เชิญหน่วยงานที่เกี่ยวข้องมาร่วมหารือ โดยกำหนดแนวทางในการแก้ไขปัญหา ดังนี้
1) เพิ่มสภาพคล่องให้แก่ธุรกิจเอกชนให้มากที่สุด โดยแก้ไขกฎระเบียบขั้นตอนของราชการที่ทำให้เอกชนมีภาระทางการเงิน
2) เร่งรัดการส่งออก โดยแก้ไขกฎระเบียบขั้นตอนของราชการที่เป็นอุปสรรคต่อการส่งออก
3) ให้ความช่วยเหลือแก่อุตสาหกรรมที่อาจล้มและมีผลกระทบต่อเนื่องเป็นลูกโซ่
4) พิจารณาประเภทอุตสาหกรรมที่จะให้ความช่วยเหลือ เพื่อเพิ่มขีดความสามารถในการแข่งขัน
1.2 มาตรการที่ได้ข้อสรุปแล้ว และจะมีผลปฏิบัติโดยเร็ว ซึ่งจากการหารือกับอธิบดีกรมศุลกากร มีข้อสรุปดังนี้
1) ลดวงเงินค้ำประกันภาษีอากรวัตถุดิบที่นำเข้ามาผลิตเพื่อส่งออกจากเดิมร้อยละ 50 ของมูลค่าอากรที่ต้องเสีย เหลือร้อยละ 5 สำหรับผู้ส่งออกชั้นพิเศษ 500 กว่าราย คาดว่าจะลดภาระค้ำประกันของผู้ส่งออกได้ไม่น้อยกว่าปีละ 10,000 ล้านบาท ทำให้ธุรกิจมีสภาพคล่องดีขึ้น ซึ่งมาตรการนี้กรมศุลกากรจะเสนอรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังลงนามในประกาศกระทรวงการคลัง ในวันจันทร์ที่ 18 สิงหาคม 2540
2) เร่งรัดการคืนภาษีสำหรับใบขนที่ตกค้าง จำนวน 40,000 ใบ มูลค่าประมาณ 5,000 ล้านบาท กรมศุลกากรตั้งเป้าหมายคืนให้ได้อย่างน้อย 20,000 ใบ ภายใน 2 เดือน และคืนทั้งหมดภายในเดือนธันวาคม 2540
3) ปรับปรุงวิธีการตรวจสอบสินค้านำเข้าให้รวดเร็วและเป็นธรรม โดยใช้วิธีการสุ่มตรวจจากโปรแกรมคอมพิวเตอร์ หรือตามคำสั่งของอธิบดี แทนที่จะขึ้นกับการวินิจฉัยของเจ้าหน้าที่ รวมทั้งการพิจารณานำเครื่อง scanner มาใช้ในการตรวจ โดยไม่ต้องเปิดตู้สินค้า
4) หาหลักประกันอื่นแทนการใช้ธนาคารค้ำประกัน เพื่อลดภาระทางการเงินของภาคเอกชน โดยกรมศุลกากรรับไปพิจารณา
1.3 แนวทางการช่วยเหลือนักธุรกิจที่มีปัญหาจากกรณีสถาบันการเงินหยุดดำเนินกิจการชั่วคราว
1) การสั่งให้สถาบันการเงินหยุดดำเนินกิจการชั่วคราว ได้ส่งผลกระทบต่อสภาพคล่องของภาคอุตสาหกรรมและการลงทุนโดยรวม และถ้าหากการพิจารณาในเรื่องนี้ล่าช้ามากเท่าไร จะมีผลกระทบต่อเศรษฐกิจมากเท่านั้น
2) คณะทำงานฯ เห็นว่าควรมีการแบ่งกลุ่มสถาบันการเงินที่ถูกปิดตามคุณภาพของสินทรัพย์และสภาพคล่อง และจัดลำดับความสำคัญ สำหรับกลุ่มที่มีปัญหาน้อย ให้พิจารณาปลดออกจาก list โดยเร็วที่สุด
3) คณะทำงานฯ ได้รับข้อร้องเรียนจากบริษัทต่างประเทศที่ได้ฝากเงินกับบริษัทเงินทุน เพื่อเตรียมไว้จ่ายค่าก่อสร้างโรงงานอยู่หลายราย พร้อมทั้งได้รับเสนอแนะถึงวิธีการพิจารณาของคณะกรรมการกำกับการควบกิจการหรือโอนกิจการของสถาบันการเงิน ซึ่งคณะทำงานฯ เห็นว่าจะมีประโยชน์ และจะร่วมหารือกับคณะกรรมการชุดดังกล่าวอย่างใกล้ชิดต่อไป
1.4 สิ่งที่จะดำเนินการต่อไป
1) เร่งการคืนภาษีมูลค่าเพิ่ม และภาษีสรรพสามิตสำหรับวัตถุดิบที่นำเข้ามาผลิตเพื่อส่งออก โดยจะเชิญอธิบดีกรมสรรพากร และอธิบดีกรมสรรพสามิตมาหารือในวันจันทร์ที่ 18 สิงหาคม 2540
2) ช่วยเหลือโรงงานอุตสาหกรรมที่ค้างชำระค่าไฟฟ้าไม่ให้ถูกตัดไฟ รวมทั้งเพิ่มสภาพคล่องของธุรกิจโดยการลดวงเงินค้ำประกันของธนาคารเป็นเวลา 2 เดือน สำนักงานคณะกรรมการนโยบายพลังงานแห่งชาติรับไปหารือกับการไฟฟ้าส่วนภูมิภาค และการไฟฟ้านครหลวง เพื่อหามาตรการและเสนอให้คณะทำงานฯ ทราบในวันที่ 21 สิงหาคม 2540
1.5 การใช้เงินกู้ธนาคารโลกเพื่อปรับปรุงประสิทธิภาพการผลิตและการส่งออก
ได้หารือกับเจ้าหน้าที่ธนาคารโลกเมื่อวันศุกร์ที่ 15 สิงหาคม 2540 ในการใช้เงินกู้ประมาณ 1,400 ล้านเหรียญสหรัฐ เพื่อนำมาใช้ปรับปรุงประสิทธิภาพการผลิตและการส่งออก ทั้งนี้ ทางธนาคารโลกจะส่งคณะเจ้าหน้าที่มาประสานงานกับสำนักงานคณะกรรมการส่งเสริมการลงทุน เพื่อจัดทำรายละเอียดให้เสร็จสิ้นภายในเดือนกันยายนนี้ รายละเอียดจะได้รายงานเพื่อทราบต่อไป
2. กระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคม ได้รายงานความคืบหน้าการดำเนินการตามมาตรการบรรเทาผลกระทบจากการเปลี่ยนแปลงระบบอัตราแลกเปลี่ยนในส่วนความรับผิดชอบ (ข้อมูล ณ วันที่ 15 สิงหาคม 2540) สรุปได้ดังนี้
2.1 การดำเนินการเกี่ยวกับความมั่นคงในการทำงาน
(1) สถานการณ์การเลิกจ้าง
1) ในปี 2539 มีคนงานถูกเลิกจ้าง 5,008 คน
2) ในปี 2540
- ระหว่างวันที่ 1 มกราคม - 1 กรกฎาคม 2540 มีคนงานถูกเลิกจ้าง 6,204 คน
- หลังการปรับปรุงระบบการแลกเปลี่ยนเงินตรา เมื่อวันที่ 2 กรกฎาคม 2540 จนถึงวันที่5 สิงหาคม 2540 มีคนงานถูกเลิกจ้าง 1,403 คน แยกเป็นชาย 767 คน หญิง 636 คน
(2) การดำเนินการของกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมเพื่อบรรเทาปัญหาดังกล่าว
1) การเฝ้าระวังการแก้ปัญหาฉับพลัน
1.1) กระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมได้มีการจัดตั้ง "ศูนย์ปฏิบัติการแก้ไขปัญหาการเลิกจ้างการว่างงาน" โดยมีปลัดกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคม เป็นประธานกรรมการ มีผู้แทนกระทรวงพาณิชย์ และกระทรวงอุตสาหกรรมร่วมเป็นกรรมการ ทำหน้าที่เฝ้าระวังสถานการณ์ในภาพรวมของประเทศ และระดมทรัพยากรเพื่อระงับยับยั้งปัญหาการเลิกจ้าง
1.2) มีหนังสือขอความร่วมมือจังหวัดต่าง ๆ ให้จัดตั้ง "คณะกรรมการแก้ไขปัญหาการเลิกจ้างการว่างงาน" โดยมีผู้ว่าราชการจังหวัด เป็นประธาน เป็นหน่วยปฏิบัติการเชิงรุก เพื่อยับยั้งปัญหาให้ยุติได้อย่างเบ็ดเสร็จในพื้นที่
1.3) จัดตั้งคณะทำงานขึ้นชุดหนึ่ง เพื่อแก้ไขปัญหาการเลิกจ้างและการว่างงาน โดยมีภารกิจติดตามข้อมูลการเลิกจ้าง และเร่งรัดให้ความช่วยเหลือในการบรรจุงาน แนะแนวอาชีพ ฝึกยกระดับฝีมือแรงงาน การช่วยเหลือเงินทุนประกอบอาชีพและการสงเคราะห์อื่น ๆ
1.4) กระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคม โดยกรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน ได้เร่งรัดดำเนินการเพื่อบรรเทาความเดือดร้อนของลูกจ้างที่ถูกเลิกจ้าง โดยดำเนินการให้ลูกจ้างที่ถูกเลิกจ้างได้รับค่าชดเชยตามกฎหมายคือค่าชดเชยจำนวน 30 วัน ของอัตราค่าจ้างสุดท้ายสำหรับลูกจ้างที่ทำงานครบ 120 วัน แต่ไม่ถึง 1 ปี ค่าชดเชย 60 วัน สำหรับผู้ทำงานครบ 1 ปี แต่ไม่ถึง 3 ปี และ 90 วัน สำหรับผู้ทำงานครบ 3 ปีขึ้นไป นอกจากนี้กรณีที่นายจ้างนำเทคโนโลยีมาใช้แทนแรงงาน นายจ้างมีหน้าที่จะต้องจ่ายค่าชดเชยเพิ่มพิเศษสำหรับลูกจ้างที่ทำงานเกิน 6 ปีขึ้นไป โดยจ่ายเพิ่มอีกปีละ 15 วัน (เฉพาะปีที่เกิน 6 ปี)
1.5) สำหรับมาตรการในการดำเนินการแก้ไขปัญหากรณีพนักงานบริษัทเงินทุนหลักทรัพย์ จำนวน 58 แห่ง ที่อาจถูกเลิกจ้างนั้น กระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมได้กำหนดแนทางในการดำเนินการไว้ ดังนี้
1.5.1) นัดหมายและจัดให้มีการพบปะหารือระหว่างผู้บริหารระดับสูงของกระทรวงฯ กับตัวแทนสมาคมธนาคารไทย สมาคมบริษัทเงินทุน สมาคมหลักทรัพย์ TDRI และกลุ่มนักวิชาการ เพื่อสนทนาแลกเปลี่ยนความคิดเห็น รวมทั้งเสนอข้อเสนอแนะและความต้องการเบื้องต้นในการแก้ไขปัญหาฯ
1.5.2) จัดตั้งคณะทำงานเฉพาะกิจขึ้น เพื่อรวบรวมข้อเท็จจริง/ข้อมูลประวัติบุคคลของพนักงานในสถาบันการเงินทั้ง 58 แห่ง ที่อาจถูกเลิกจ้างและจะประสานติดต่อกับบริษัทที่ประกอบธุรกิจในลักษณะที่คล้ายคลึงกันเพื่อรวบรวมข้อมูลเกี่ยวกับความต้องการแรงงานเตรียมไว้รองรับพนักงานที่ถูกเลิกจ้างให้มีงานทำได้ พร้อมกันนั้นก็จะจัดทำข้อมูลตำแหน่งงานว่างให้ทันสมัยตลอดเวลา
1.5.3) จัดหาแหล่งเงินทุนกู้ยืมในรูปแบบสินเชื่อดอกเบี้ยต่ำให้แก่พนักงานที่ถูกเลิกจ้างกู้ยืมไปประกอบอาชีพส่วนตัว
2) การบรรจุงานใหม่ให้แก่ลูกจ้าง จากการรวบรวมตำแหน่งงานว่างในภาคอุตสาหกรรมในเดือนกรกฎาคมจากหนังสือพิมพ์ 11 ฉบับ ซึ่งมีประมาณ 7,000 กว่าตำแหน่ง และมีตำแหน่งงานว่างสะสมมาจากเดือนมิถุนายน 40,000 กว่าตำแหน่ง จึงคาดว่าจะมีตำแหน่งงานว่างสะสมรวมมาถึงเดือนสิงหาคม ไม่ต่ำกว่า 30,000 ตำแหน่ง
3) การพัฒนาฝีมือแรงงงานให้แก่ผู้ถูกเลิกจ้างเพื่อเพิ่มทักษะฝีมือแรงงานและสร้างโอกาสในการหางานทำใหม่ โดยกระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมได้จัดทำโครงการพัฒนาฝีมือแรงงานให้กับผู้ถูกเลิกจ้างซึ่งดำเนินการในพื้นที่รับผิดชอบการพัฒนาฝีมือแรงงานของสถาบันพัฒนาฝีมือแรงงานกลาง (กรุงเทพฯ สมุทรปราการและปทุมธานี) ชลบุรี ราชบุรีสุพรรณบุรี และศูนย์พัฒนาฝีมือแรงงานวัดธาตุทอง นนทบุรี สระบุรี และฉะเชิงเทรา โดยมีเป้าหมายในการพัฒนาฝีมือแรงงานลูกจ้าง 5,000 คน ขณะนี้ได้เริ่มดำเนินการแล้ว และสำนักงบประมาณได้จัดสรรงบประมาณเพิ่มเติมให้แก่กรมพัฒนาฝีมือแรงงานจำนวน 3.9 ล้านบาท เพื่อใช้ในการฝึกอาชีพให้แก่ลูกจ้างที่ถูกเลิกจ้าง
2.2 การดำเนินการเกี่ยวกับปัญหาค่าครองชีพคนงาน
กระทรวงแรงงานและสวัสดิการสังคมได้จัดทำโครงการจัดหาสินค้าอุปโภคบริโภคที่จำเป็นต่อการครองชีพ ให้แก่ผู้ใช้แรงงานเพื่อบรรเทาปัญหาความเดือดร้อน โดยขอความร่วมมือกระทรวงพาณิชย์ในการจัดหาสินค้าอุปโภคบริโภคที่จำเป็นต่อการครองชีพเพื่อให้สหภาพแรงงาน สหพันธ์แรงงาน สภาองค์การลูกจ้าง และสหกรณ์ออมทรัพย์ในสถานประกอบการนำไปจำหน่ายให้แก่ลูกจ้างและสมาชิกในราคาถูก ซึ่งปัจจุบันได้ดำเนินการแล้วในนิคมอุตสาหกรรมบางชันนิคมอุตสาหกรรมลาดกระบัง และนิคมอุตสาหกรรมบางพลี
3. การดำเนินงานของกระทรวงพาณิชย์ ได้รายงานการดำเนินงานภายใต้แผนดูแลราคาสินค้าหลังการใช้ระบบอัตราแลกเปลี่ยนลอยตัวและการปรับ VAT. (วันจันทร์ที่ 11 สิงหาคม - วันอาทิตย์ที่ 17 สิงหาคม 2540) สรุปได้ดังนี้
รายงานความเคลื่อนไหวราคาสินค้าในกรุงเทพมหานครหลังปรับภาษีมูลค่าเพิ่ม ครั้งที่ 1 วันที่ 18 สิงหาคม 2540
1. จากการเปลี่ยนแปลงอัตราภาษีมูลค่าเพิ่มจากร้อยละ 7 เป็น 10 ในวันที่ 16 สิงหาคม 2540 สถานการณ์และราคาสินค้ามี ดังนี้
1.1 สินค้าที่จำหน่ายในห้างสรรพสินค้า ส่วนใหญ่ปรับราคาสูงขึ้นทันทีตามอัตราภาษีที่เพิ่มขึ้น ประมาณร้อยละ 2.5 - 3
1.2 สินค้าที่จำหน่ายในร้านค้าทั่วไป ซึ่งเป็นร้านเล็กและไม่เข้าระบบ VAT. ยังคงขายราคาเดิม ทั้งนี้ มีข้อสังเกตว่าราคาจำหน่ายเดิมจะสูงกว่าร้านใหญ่ และห้างสรรพสินค้าทั่วไปค่อนข้างมาก ร้านดังกล่าวจะตั้งราคาจำหน่ายตามราคาสินค้าที่ซื้อในแต่ละงวด
1.3 สินค้ากลุ่มวัสดุก่อสร้าง โดยเฉพาะปูนซีเมนต์และเหล็กเส้นปรับราคาสูงขึ้นตามอัตราภาษีที่เพิ่มขึ้น และผลกระทบจากอัตราแลกเปลี่ยนลอยตัว สำหรับสินค้าบางรายการ เช่น สายไฟฟ้า ตะปู ยังไม่ปรับราคา เพราะมีการปรับมาก่อนหน้านี้ (เมื่ออัตราแลกเปลี่ยนลอยตัว)
1.4 สินค้ากลุ่มอาหารสดในตลาด ราคาเคลื่อนไหวขึ้นลงตามภาวะตลาดปกติ ทั้งนี้ สินค้าผักและผลไม้ในสัปดาห์นี้มีราคาสูงขึ้น เนื่องจากเทศกาลสารทจีน ซึ่งตลาดต้องการสินค้าคุณภาพดี และในปริมาณเพิ่มมากขึ้นกว่าปกติ
2. ปริมาณการซื้อสินค้า ก่อนหน้านี้มีการซื้อสินค้าในจำนวนมากจากห้างสรรพสินค้า ประเภทค้าส่ง และห้างสรรพสินค้าทั่วไปในสินค้าข้าวสาร น้ำมันพืช น้ำตาลทราย น้ำปลา ซีอิ๊ว ตั้งแต่เช้าวันที่ 16 สิงหาคม ซึ่งเป็นวันแรกของการปรับภาษีมูลค่าเพิ่มได้ลดปริมาณลงอย่างเห็นได้ชัด
3. การเตรียมรับสถานการณ์ปรับภาษีมูลค่าเพิ่มของห้างสรรพสินค้าและร้านค้าทั่วไปอยู่ในเกณฑ์ดี มีการให้ความร่วมมือกับทางราชการในการประชาสัมพันธ์กับประชาชนให้เข้าใจสถานการณ์ และการตั้งราคาจำหน่ายสินค้าในภาพรวมก็สอดคล้องกับอัตราภาษีที่เพิ่มขึ้น
--ที่ประชุมคณะรัฐมนตรี(ชุดพลเอกชวลิต ยงใจยุทธ)--วันที่ 18 สิงหาคม 2540--