สภาวะการณ์เศรษฐกิจโดยทั่วไป
Federal Reserve ของสหรัฐฯ ได้พยากรณ์การเติบโตของเศรษฐกิจโดยรวมของสหรัฐฯ ในปี 2001 ว่าจะเท่ากับร้อยละ 2.2 เปรียบ
เทียบกับที่ได้มีการพยากรณ์ไว้เมื่อไตรมาสที่ 4 ของปี 2000 ว่าจะเท่ากับร้อยละ 3 และเปรียบเทียบกับการเติบโตจริงร้อยละ 5.6 ของเศรษฐกิจสหรัฐ
ฯ ในปี 2000 ทั้งปี
สภาวะการเติบโตทางเศรษฐกิจของสหรัฐอเมริกา ในไตรมาสแรกของปี 2001 มีแนวโน้มว่าจะลดลงมากว่าที่ Federal Reserve ได้
คาดหมายไว้แต่แรก ทั้งนี้จากประมาณการณ์ว่าสุดระบุว่าการเติบโตของ Real GDP ของสหรัฐฯ ในไตรมาสแรกของปี 2001 เท่ากับร้อยละ 0.7 และ
พยากรณ์ว่าในไตรมาสที่ 2 Real GDP จะมีการเติบโตเพิ่มขึ้นเป็นร้อยละ 1
เศรษฐกิจสหรัฐอเมริกาในปัจจุบันกำลังอยู่ในสภาวะการณ์ที่มีความแปรปรวนในระดับสูง มีเหตุการณ์ทางเศรษฐกิจทั้งที่ดีและไม่ดีเกิดขึ้นพร้อม
ๆ กัน แม้ว่าหลายฝ่ายจะเชื่อกันว่าสภาวะการณ์เศรษฐกิจสหรัฐฯ ควรจะดีขึ้นเรื่อย ๆ ในครึ่งหลังของปี อันเป็นผลสืบเนื่องมาจากการลดอัตราดอกเบี้ย
เงินกู้ระยะสั้นของ Federal Reserve อย่างต่อเนื่องและทันท่วงทีในช่วงต้นปี 2001 ซึ่งเชื่อกันว่าเป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดกิจกรรมที่ดีทางเศรษฐกิจขึ้น
ในช่วงต้นปี 2001 เช่น การเติบโตของยอดขายรถยนต์ ยอดขายปลีก การใช้จ่ายเงินเพื่อการก่อสร้าง และความมั่นคงของธุรกิจอสังหาริม- ทรัพย์
ประกอบกับการคาดการณ์ว่าการลงทุนทางธุรกิจจะเริ่มมีการเติบโตเพิ่มขึ้นในช่วงกลางปี แต่ในระยะต้นปีนี้เช่นเดียวกันได้มีกิจกรรมด้านลบของเศรษฐกิจ
ที่ไม่สามารถมองข้ามไปได้เกิดขึ้นด้วยเช่นกัน คือ ระดับความมั่นใจของผู้บริโภคที่เริ่มไม่มั่นคง เช่นเดียวกับแนวโน้มการจ้างงานและรายได้ของกลุ่มธุรกิจ
เทคโนโลยี่ชั้นสูงต่าง ๆ ที่เป็นไปในทางลดลง สิ่งเหล่านี้เป็นสัญญานเตือนว่าสภาวะเศรษฐกิจของสหรัฐฯ ยังอยู่ในสภาวะที่เสี่ยงต่อการเข้าสู่สภาวะ
เศรษฐกิจตกต่ำได้
สภาวะการณ์ตลาดแรงงาน
แม้ว่าจะมีข่าวเรื่องการปลดคนงานแพร่กระจายอย่างกว้างขวางในระยะต้นปี 2001 แต่อัตราการว่างงานมีการเติบโตเพิ่มขึ้นเพียงเล็กน้อย
ทั้งนี้อาจเป็นเพราะธุรกิจส่วนใหญ่จะใช้ระบบการลดชั่วโมงทำงานแทนที่การเลิกจ้างแรงงาน มีประมาณการณ์ว่าอัตราว่างงานในไตรมาสแรกของปี 2001
จะเท่ากับร้อยละ 4.2 เปรียบเทียบกับร้อยละ 4 ในปี 2000 และมีการพยากรณ์ว่าอัตราว่างงานของสหรัฐฯ ในปี 2001 ทั้งปีจะเท่ากับร้อยละ 4.5
การว่างงานส่วนใหญ่ในปัจจุบันเกิดขึ้นในภาคอุตสาหกรรมการผลิตสินค้า ขณะที่ภาคอุตสาหกรรมอื่น ๆ และอุตสาหกรรมบริการยังคงมีการจ้างงานเพิ่มขึ้น
สภาวะการณ์ทั่วไปของผู้บริโภคสหรัฐฯ
อัตราการว่างงานเป็นเงื่อนไขสำคัญประการหนึ่งในการกำหนดพฤติกรรมของผู้บริโภค และมีความสำคัญต่อสภาวะการณ์เศรษฐกิจของสหรัฐฯ
อย่างมาก เนื่องจากการใช้จ่ายเงินเพื่อการบริโภคของผู้บริโภคสหรัฐฯ คิดเป็น 2 ใน 3 ของกิจกรรมทางเศรษฐกิจของสหรัฐฯ และเป็นเครื่องสนับสนุน
การอยู่รอดของธุรกิจต่าง ๆ
ข่าวเรื่องการยกเลิกการจ้างงานมีส่วนส่งผลทำให้การเติบโตของระดับความมั่นใจของผู้บริโภคสหรัฐฯ เริ่มไม่มั่นคงมาตั้งแต่ในไตรมาสสุด
ท้ายของปี 2000 อย่างไรก็ดี ในไตรมาสแรกของปี 2001 พฤติกรรมของผู้บริโภคสหรัฐฯ แสดงให้เห็นถึงความกังวลใจต่ออนาคตของสภาวะเศรษฐกิจ
โดยทั่วไปของประเทศมากกว่าความกังวลใจที่มีต่อสภาวะเศรษฐกิจส่วนตน จะเห็นได้จากระดับดัชนีความมั่นใจของผู้บริโภคสหรัฐฯ ในเดือนมีนาคม 2001
ที่ยังคงมีการเติบโตเพิ่มขึ้นท่ามกลางกระแสข่าวการตกต่ำของตลาดหุ้นและการยกเลิกจ้างงาน ได้มีการตั้งข้อสันนิษฐานว่า การที่ระดับความมั่นใจของผู้
บริโภคสหรัฐฯ ไม่ลดลงอย่างมากตามที่ควรจะเป็นเนื่องมาจากผู้บริโภคที่มีฐานะทางเศรษฐกิจในระดับกลางและระดับสูงซึ่งส่วนใหญ่แล้วจะเป็นกลุ่มผู้
บริโภคที่ได้รับผลกระทบสูงสุดจากสภาวะการณ์ลดลงของเศรษฐกิจอันเป็นผลสืบเนื่องมาจากสภาวะการณ์ตกต่ำของตลาดหุ้น ก็คือผู้บริโภคกลุ่มที่เคยได้รับ
ผลประโยชน์สูงสุดจากความรุ่งเรืองของตลาดหุ้นเมื่อไม่นานมานี้ และส่วนใหญ่ของผู้บริโภคในกลุ่มนี้ยังคงมีสภาวะเศรษฐกิจส่วนตัวที่ยังไม่เลวร้ายเกินไป
และสามารถดำรงชีวิตได้อย่างดีในปัจจุบันจากผลกำไรที่หาได้ในช่วงที่ตลาดหุ้นรุ่งเรือง
สภาวะการณ์ภาคธุรกิจการก่อสร้างและอสังหาริมทรัพย์
การใช้จ่ายเงินเพื่อการก่อสร้างทั้งที่เป็นที่อยู่อาศัยและการก่อสร้างอื่น ๆ ในไตรมาสแรกของปี 2001 มีการเติบโตเพิ่มขึ้นจากไตรมาสสุด
ท้ายของปี 2000 ประมาณร้อยละ 2 คาดว่าการเติบโตของอุตสาหกรรมการก่อสร้างจะยังคงดำเนินอยู่ต่อไปอย่างเข้มแข็งเนื่องจากการลดลงของอัตรา
ดอกเบี้ยเงินกู้สำหรับอสังหาริมทรัพย์และการลดลงของระดับจำนวนของบ้านสร้างใหม่ (New Houses) ในท้องตลาด อย่างไรก็ดี การก่อสร้างอื่น ๆ ที่
ไม่ใช่ที่อยู่อาศัยมีแนวโน้มว่าจะเริ่มลดลงในอนาคตอันใกล้ซึ่งสอดคล้องกับสภาวะการชะลอตัวลงของเศรษฐกิจโดยทั่วไป แต่คาดว่าสถานการณ์จะไม่เลวร้ายจนถึงกับทำให้ธุรกิจการก่อสร้างอื่น ๆ ที่ไม่ใช่ที่อยู่อาศัยถึงกับพังพินาศไปแต่อย่างใด ขณะที่ธุรกิจอสังหาริมทรัพย์ในส่วนที่เป็นที่อยู่อาศัยมีสภาวะการณ์ที่มั่นคงอย่างมากแม้ว่าจะไม่มีการเติบโตเพิ่มขึ้นมากนักแต่ก็ไม่ลดลง ทั้งนี้ความมั่นคงของธุรกิจอสังหาริมทรัพย์จะเป็นเงื่อนไขสำคัญที่จะพยุงสภาวะการณ์เศรษฐกิจโดยทั่วไปของสหรัฐฯ ไม่ให้เลวร้ายลงไปในช่วงไตรมาสแรกของปี 2001
สภาวะการณ์ภาคอุตสาหกรรม "High-Tech"
ภาคอุตสาหกรรมเทคโนโลยี่ชั้นสูงมีบทบาทสำคัญอย่างมากต่อการลดลงของระดับการเติบโตของเศรษฐกิจของสหรัฐฯ ในขณะนี้ ในระหว่างปี 1995 - 2000 ภาคอุตสาหกรรมเทคโนโลยี่ชั้นสูงมีการเติบโตเฉลี่ยของ GDP ถึงร้อยละ 22 ต่อปี เร็วกว่าอัตราการเติบโตของภาคเศรษฐกิจอื่น ๆ ถึง 6 เท่า แต่ในช่วงครึ่งหลังของปี 2000 ผลผลิตคอมพิวเตอร์ Semiconductor อุปกรณ์ประกอบต่าง ๆ ของ Semi-conductor และอุปกรณ์การสื่อสารต่าง ๆ มีอัตราการเติบโตเฉลี่ยต่อปีเพียงร้อยละ 19 เปรียบเทียบกับร้อยละ 64 ในช่วงต้นปี 2000 การเติบโตที่ลดลงอย่างมากของภาคอุตสาหกรรมเทคโนโลยี่ชั้นสูง ส่งผลทำให้บริษัทธุรกิจต่าง ๆ ในภาคอุตสาหกรรมนี้ และที่เกี่ยวข้องกับภาคอุตสาหกรรมนี้ประสบกับปัญหารายได้ที่ลดต่ำกว่าที่ได้มีการคาดการณ์ไว้ และท้ายสุดส่งผลให้ราคาหุ้นของบริษัทเหล่านี้ในตลาดหุ้นตกลงอย่างมาก ซึ่งก่อให้เกิดวิกฤตการณ์ในตลาดหุ้นอย่างต่อเนื่อง หากการอ่อนตัวลงของภาคอุตสาหกรรมเทคโนโลยี่ในปัจจุบันยังคงดำเนินอยู่ต่อไปก็จะฉุดสภาวะเศรษฐกิจโดยรวมของสหรัฐฯ ให้เข้าสู่สภาวะการณ์เศรษฐกิจตกต่ำเร็วขึ้น อย่างไรก็ดี มีการพยากรณ์ว่าภาคอุตสาหกรรมเทคโนโลยี่สหรัฐฯ ควรจะฟื้นตัวได้ในต้นไตรมาสที่ 2 ของปี 2002
พยากรณ์สภาวะเศรษฐกิจสหรัฐฯ
(พยากรณ์โดยอาศัยข้อมูลสภาวะเศรษฐกิจที่เกิดขึ้นในไตรมาสที่ 1 ของปี 2001 เป็นฐาน)
% เปลี่ยนแปลง
2000 2001 ทั้งปี
ไตรมาส ไตรมาส ไตรมาส ไตรมาส ไตรมาส ไตรมาส 2000 2001
3 4 1 2 3 4
Real GDP 2.2 1.1 0.7 1.0 1.5 2.5 5.0 1.5
Nominal GEP 3.8 3.0 3.4 3.1 3.3 4.2 7.1 3.5
การบริโภคส่วนบุคคล 4.5 2.8 2.2 2.2 2.4 2.7 5.3 2.5
CPI 3.5 3.4 3.4 2.8 2.5 2.3 3.4 2.5
อัตราการว่างงาน 4.0 4.0 4.2 4.4 4.6 4.6 4.0 4.5
สภาวะการณ์การค้าระหว่างประเทศ
ในปี 2000 สหรัฐฯ เสียดุลการค้าระหว่างประเทศในมูลค่าสูงมากถึงประมาณ 436.46 พันล้านเหรียญฯ สูงกว่าปี 1999 ประมาณร้อยละ
33 และถ้าสภาวะการณ์เศรษฐกิจสหรัฐฯ ไม่ลดลงอย่างมากในไตรมาสที่ 4 ของปี 2000 คาดว่าสหรัฐฯ จะเสียดุลการค้าระหว่างประเทศสูงกว่านี้
การค้าระหว่างประเทศสหรัฐฯ เริ่มมีการเปลี่ยนแปลงแนวโน้มและรูปแบบตั้งแต่ต้นไตรมาสที่ 4 ของปี 2000 เดือนพฤศจิกายน 2000
เป็นเดือนแรกที่รูปแบบการนำเข้าของสหรัฐฯ เริ่มเปลี่ยนแปลงไปในทางลดลงเป็นครั้งแรกในรอบ 10 ปี การลดลงของการนำเข้าในเดือนพฤศจิกายน
เป็นผลมาจากราคาน้ำมันดิบลดลงและปริมาณการนำเข้ารวมทั้งสิ้นของสหรัฐฯ ลดลง ซึ่งเป็นผลกระทบมาจากการนำเข้าเครื่องมือคมนาคมสื่อสาร คอม
พิวเตอร์ และส่วนประกอบคอมพิวเตอร์ที่ลดลง การนำเข้าที่ลดลงส่งผลให้มูลค่าการเสียดุลการค้าต่างประเทศของสหรัฐฯ เริ่มลดลง
ในไตรมาสแรกของปี 2001 สหรัฐฯ ยังคงมีการนำเข้าเพิ่มขึ้นแต่ในอัตราที่ลดลงอยู่ต่อไป โดยในเดือนมกราคม 2544 ประมาณการณ์ว่ามูล
ค่าการนำเข้ารวมทั้งสิ้นของสหรัฐฯ เท่ากับ 122.9 พันล้านเหรียญฯ เทียบกับมูลค่านำเข้ารวม 122.4 พันล้านเหรียญฯ ในเดือนธันวาคม 2000
สำหรับดุลการค้าสินค้าและบริการของสหรัฐฯ เมื่อเริ่มไตรมาสแรกของปี 2001 เป็นไปตามที่ได้มีการคาดหมายไว้ คือ ระดับการเสียดุลการค้าต่าง
ประเทศของสหรัฐฯ ยังคงลดลงอยู่ต่อไป โดยในเดือนมกราคม 2001 สหรัฐฯ เสียดุลการค้าต่างประเทศประมาณ 33.3 พันล้านเหรียญฯ เทียบกับการ
เสียดุลการค้าต่างประเทศ 33.2 พันล้านเหรียญฯ ในเดือนธันวาคม 2000
ตัวเลขการนำเข้าที่เพิ่มขึ้นในเดือนมกราคมเป็นผลมาจากการเติบโตของการนำเข้าสินค้าประเภท Consumer Goods ซึ่งมีการเติบโตเพิ่ม
ขึ้น 1.3 พันล้านเหรียญฯ และการนำเข้าสินค้ารถยนต์ซึ่งมีการเติบโตเพิ่มขึ้น 200 ล้านเหรียญ ขณะที่การนำเข้าสินค้าวัตถุดิบประเภท Capital Goods
มีการลดลงถึง 1.5 พันล้านเหรียญฯ การนำเข้าสินค้าประเภท "High-tech" มีความอ่อนตัวมากเป็นพิเศษ โดยมีการนำเข้าลดลงถึง 1.2 พันล้านเหรียญฯ
ตัวเลขการนำเข้าที่ลดลงดังกล่าวสอดคล้องกับสภาวะการณ์เศรษฐกิจสหรัฐฯ ในปัจจุบัน กล่าวคือ แม้ว่าการเติบโตของการใช้จ่ายเงินของผู้บริโภคจะเริ่มชะลอ
ตัวลงจากที่เคยมีการเติบโตอย่างเข้มแข็งในช่วงสภาวะเศรษฐกิจรุ่งเรือง แต่ก็ยังคงมีการเติบโตอยู่ในระดับที่เข้มแข็งพอที่จะช่วยพยุงสถานการณ์เศรษฐกิจโดย
รวมของประเทศไว้ได้ ในขณะที่การใช้จ่ายเงินเพื่อการลงทุนทางธุรกิจต่าง ๆ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในอุตสาหกรรมด้าน "High-tech" มีความอ่อนตัวลงอย่าง
เห็นได้ชัด สถานการณ์นำเข้าด้านท่าเรือทางฝั่งตะวันตกของสหรัฐฯ
การนำเข้าสินค้าจากเอเซียกว่าร้อยละ 80 จะมาขึ้นที่ท่าเรือทางฝั่งตะวันตกของสหรัฐฯ และกว่าร้อยละ 60 ของปริมาณการขนถ่ายสินค้ารวมทั้ง
สิ้นของท่าเรือต่าง ๆ บนฝั่งตะวันตกของสหรัฐฯ เป็นกิจกรรมการขนถ่ายสินค้าที่ท่าเรือ Los Angeles และท่าเรือ Long Beach รวมกัน และได้ประมาณการณ์
ว่าในปี 2000 ทั้งปีการขนถ่ายสินค้านำเข้าที่ท่าเรือทางฝั่งตะวันตกของสหรัฐฯ มีการเติบโตเพิ่มขึ้นเพียงร้อยละ 15 เท่านั้น
การขนถ่ายสินค้าของท่าเรือทางฝั่งตะวันตกของสหรัฐฯ เริ่มลดระดับลงตั้งแต่ปลายไตรมาสสุดท้ายของปี 2000 ซึ่งแม้ว่าช่วงปลายปีจะเป็น
ช่วง Slow Season ของการขนถ่ายสินค้า แต่ปลายปี 2000 กิจกรรมด้านการขนถ่ายสินค้าที่ท่าเรือ Long Beach ลดระดับต่ำลงกว่าปกติ และที่ท่าเรือ
Los Angeles มีระดับการเติบโตที่ลดลงกว่าระยะเดียวกันของปี 1999 สถานการณ์นำเข้าจากเอเซียของท่าเรือทางฝั่งตะวันตกของสหรัฐฯ ในไตรมาส
แรกของปี 2001 ยังคงอ่อนตัวอยู่ต่อไป อย่างไรก็ดี การนำเข้าจากเอเซียที่มีแนวโน้มไปในทางลดลงในระยะต้นปีนี้อาจจะเป็นผลสืบเนื่องมาจากเทศกาล
ตุรษจีนในช่วงปลายเดือนมกราคม ทำให้การนำเข้าจากประเทศคู่ค้าสำคัญ ๆ ในเอเซียหลายประเทศ เช่น จีน ไต้หวัน และฮ่องกง ในช่วงเดือนมกราคม
และกุมภาพันธ์ เป็นไปอย่างไม่เข้มแข็งนัก
ประมาณการณ์สถิติการค้าระหว่างประเทศของสหรัฐฯ ในเดือนมกราคม 2544
(เปรียบเทียบกับระยะเวลาเดียวกันของปี 2543)
มูลค่าส่งออกรวมทั้งสิ้น 62.4 พันล้านเหรียญฯ เพิ่มขึ้นร้อยละ 9.62
มูลค่านำเข้ารวมทั้งสิ้น 101.2 พันล้านเหรียญฯ เพิ่มขึ้นร้อยละ 15.53
ดุลยการค้าระหว่างประเทศ -38.8 พันล้านเหรียญฯ เพิ่มขึ้นร้อยละ 26.49
มูลค่าส่งออกไปไทย 0.59 พันล้านเหรียญฯ เพิ่มขึ้นร้อยละ 45.84
มูลค่านำเข้าจากไทย 1.3 พันล้านเหรียญฯ เพิ่มขึ้นร้อยละ 15.27
ดุลการค้าระหว่างประเทศ -0.76 พันล้านเหรียญฯ ลดลงร้อยละ 0.76
(ที่มา : สำนักงานส่งเสริมการค้าในต่างประเทศ ณ นครลอสแองเจลิส)
--วารสาร สภาหอการค้าแห่งประเทศไทย ฉบับที่ 7/2544 วันที่ 15 เมษายน 2544--
-อน-
Federal Reserve ของสหรัฐฯ ได้พยากรณ์การเติบโตของเศรษฐกิจโดยรวมของสหรัฐฯ ในปี 2001 ว่าจะเท่ากับร้อยละ 2.2 เปรียบ
เทียบกับที่ได้มีการพยากรณ์ไว้เมื่อไตรมาสที่ 4 ของปี 2000 ว่าจะเท่ากับร้อยละ 3 และเปรียบเทียบกับการเติบโตจริงร้อยละ 5.6 ของเศรษฐกิจสหรัฐ
ฯ ในปี 2000 ทั้งปี
สภาวะการเติบโตทางเศรษฐกิจของสหรัฐอเมริกา ในไตรมาสแรกของปี 2001 มีแนวโน้มว่าจะลดลงมากว่าที่ Federal Reserve ได้
คาดหมายไว้แต่แรก ทั้งนี้จากประมาณการณ์ว่าสุดระบุว่าการเติบโตของ Real GDP ของสหรัฐฯ ในไตรมาสแรกของปี 2001 เท่ากับร้อยละ 0.7 และ
พยากรณ์ว่าในไตรมาสที่ 2 Real GDP จะมีการเติบโตเพิ่มขึ้นเป็นร้อยละ 1
เศรษฐกิจสหรัฐอเมริกาในปัจจุบันกำลังอยู่ในสภาวะการณ์ที่มีความแปรปรวนในระดับสูง มีเหตุการณ์ทางเศรษฐกิจทั้งที่ดีและไม่ดีเกิดขึ้นพร้อม
ๆ กัน แม้ว่าหลายฝ่ายจะเชื่อกันว่าสภาวะการณ์เศรษฐกิจสหรัฐฯ ควรจะดีขึ้นเรื่อย ๆ ในครึ่งหลังของปี อันเป็นผลสืบเนื่องมาจากการลดอัตราดอกเบี้ย
เงินกู้ระยะสั้นของ Federal Reserve อย่างต่อเนื่องและทันท่วงทีในช่วงต้นปี 2001 ซึ่งเชื่อกันว่าเป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดกิจกรรมที่ดีทางเศรษฐกิจขึ้น
ในช่วงต้นปี 2001 เช่น การเติบโตของยอดขายรถยนต์ ยอดขายปลีก การใช้จ่ายเงินเพื่อการก่อสร้าง และความมั่นคงของธุรกิจอสังหาริม- ทรัพย์
ประกอบกับการคาดการณ์ว่าการลงทุนทางธุรกิจจะเริ่มมีการเติบโตเพิ่มขึ้นในช่วงกลางปี แต่ในระยะต้นปีนี้เช่นเดียวกันได้มีกิจกรรมด้านลบของเศรษฐกิจ
ที่ไม่สามารถมองข้ามไปได้เกิดขึ้นด้วยเช่นกัน คือ ระดับความมั่นใจของผู้บริโภคที่เริ่มไม่มั่นคง เช่นเดียวกับแนวโน้มการจ้างงานและรายได้ของกลุ่มธุรกิจ
เทคโนโลยี่ชั้นสูงต่าง ๆ ที่เป็นไปในทางลดลง สิ่งเหล่านี้เป็นสัญญานเตือนว่าสภาวะเศรษฐกิจของสหรัฐฯ ยังอยู่ในสภาวะที่เสี่ยงต่อการเข้าสู่สภาวะ
เศรษฐกิจตกต่ำได้
สภาวะการณ์ตลาดแรงงาน
แม้ว่าจะมีข่าวเรื่องการปลดคนงานแพร่กระจายอย่างกว้างขวางในระยะต้นปี 2001 แต่อัตราการว่างงานมีการเติบโตเพิ่มขึ้นเพียงเล็กน้อย
ทั้งนี้อาจเป็นเพราะธุรกิจส่วนใหญ่จะใช้ระบบการลดชั่วโมงทำงานแทนที่การเลิกจ้างแรงงาน มีประมาณการณ์ว่าอัตราว่างงานในไตรมาสแรกของปี 2001
จะเท่ากับร้อยละ 4.2 เปรียบเทียบกับร้อยละ 4 ในปี 2000 และมีการพยากรณ์ว่าอัตราว่างงานของสหรัฐฯ ในปี 2001 ทั้งปีจะเท่ากับร้อยละ 4.5
การว่างงานส่วนใหญ่ในปัจจุบันเกิดขึ้นในภาคอุตสาหกรรมการผลิตสินค้า ขณะที่ภาคอุตสาหกรรมอื่น ๆ และอุตสาหกรรมบริการยังคงมีการจ้างงานเพิ่มขึ้น
สภาวะการณ์ทั่วไปของผู้บริโภคสหรัฐฯ
อัตราการว่างงานเป็นเงื่อนไขสำคัญประการหนึ่งในการกำหนดพฤติกรรมของผู้บริโภค และมีความสำคัญต่อสภาวะการณ์เศรษฐกิจของสหรัฐฯ
อย่างมาก เนื่องจากการใช้จ่ายเงินเพื่อการบริโภคของผู้บริโภคสหรัฐฯ คิดเป็น 2 ใน 3 ของกิจกรรมทางเศรษฐกิจของสหรัฐฯ และเป็นเครื่องสนับสนุน
การอยู่รอดของธุรกิจต่าง ๆ
ข่าวเรื่องการยกเลิกการจ้างงานมีส่วนส่งผลทำให้การเติบโตของระดับความมั่นใจของผู้บริโภคสหรัฐฯ เริ่มไม่มั่นคงมาตั้งแต่ในไตรมาสสุด
ท้ายของปี 2000 อย่างไรก็ดี ในไตรมาสแรกของปี 2001 พฤติกรรมของผู้บริโภคสหรัฐฯ แสดงให้เห็นถึงความกังวลใจต่ออนาคตของสภาวะเศรษฐกิจ
โดยทั่วไปของประเทศมากกว่าความกังวลใจที่มีต่อสภาวะเศรษฐกิจส่วนตน จะเห็นได้จากระดับดัชนีความมั่นใจของผู้บริโภคสหรัฐฯ ในเดือนมีนาคม 2001
ที่ยังคงมีการเติบโตเพิ่มขึ้นท่ามกลางกระแสข่าวการตกต่ำของตลาดหุ้นและการยกเลิกจ้างงาน ได้มีการตั้งข้อสันนิษฐานว่า การที่ระดับความมั่นใจของผู้
บริโภคสหรัฐฯ ไม่ลดลงอย่างมากตามที่ควรจะเป็นเนื่องมาจากผู้บริโภคที่มีฐานะทางเศรษฐกิจในระดับกลางและระดับสูงซึ่งส่วนใหญ่แล้วจะเป็นกลุ่มผู้
บริโภคที่ได้รับผลกระทบสูงสุดจากสภาวะการณ์ลดลงของเศรษฐกิจอันเป็นผลสืบเนื่องมาจากสภาวะการณ์ตกต่ำของตลาดหุ้น ก็คือผู้บริโภคกลุ่มที่เคยได้รับ
ผลประโยชน์สูงสุดจากความรุ่งเรืองของตลาดหุ้นเมื่อไม่นานมานี้ และส่วนใหญ่ของผู้บริโภคในกลุ่มนี้ยังคงมีสภาวะเศรษฐกิจส่วนตัวที่ยังไม่เลวร้ายเกินไป
และสามารถดำรงชีวิตได้อย่างดีในปัจจุบันจากผลกำไรที่หาได้ในช่วงที่ตลาดหุ้นรุ่งเรือง
สภาวะการณ์ภาคธุรกิจการก่อสร้างและอสังหาริมทรัพย์
การใช้จ่ายเงินเพื่อการก่อสร้างทั้งที่เป็นที่อยู่อาศัยและการก่อสร้างอื่น ๆ ในไตรมาสแรกของปี 2001 มีการเติบโตเพิ่มขึ้นจากไตรมาสสุด
ท้ายของปี 2000 ประมาณร้อยละ 2 คาดว่าการเติบโตของอุตสาหกรรมการก่อสร้างจะยังคงดำเนินอยู่ต่อไปอย่างเข้มแข็งเนื่องจากการลดลงของอัตรา
ดอกเบี้ยเงินกู้สำหรับอสังหาริมทรัพย์และการลดลงของระดับจำนวนของบ้านสร้างใหม่ (New Houses) ในท้องตลาด อย่างไรก็ดี การก่อสร้างอื่น ๆ ที่
ไม่ใช่ที่อยู่อาศัยมีแนวโน้มว่าจะเริ่มลดลงในอนาคตอันใกล้ซึ่งสอดคล้องกับสภาวะการชะลอตัวลงของเศรษฐกิจโดยทั่วไป แต่คาดว่าสถานการณ์จะไม่เลวร้ายจนถึงกับทำให้ธุรกิจการก่อสร้างอื่น ๆ ที่ไม่ใช่ที่อยู่อาศัยถึงกับพังพินาศไปแต่อย่างใด ขณะที่ธุรกิจอสังหาริมทรัพย์ในส่วนที่เป็นที่อยู่อาศัยมีสภาวะการณ์ที่มั่นคงอย่างมากแม้ว่าจะไม่มีการเติบโตเพิ่มขึ้นมากนักแต่ก็ไม่ลดลง ทั้งนี้ความมั่นคงของธุรกิจอสังหาริมทรัพย์จะเป็นเงื่อนไขสำคัญที่จะพยุงสภาวะการณ์เศรษฐกิจโดยทั่วไปของสหรัฐฯ ไม่ให้เลวร้ายลงไปในช่วงไตรมาสแรกของปี 2001
สภาวะการณ์ภาคอุตสาหกรรม "High-Tech"
ภาคอุตสาหกรรมเทคโนโลยี่ชั้นสูงมีบทบาทสำคัญอย่างมากต่อการลดลงของระดับการเติบโตของเศรษฐกิจของสหรัฐฯ ในขณะนี้ ในระหว่างปี 1995 - 2000 ภาคอุตสาหกรรมเทคโนโลยี่ชั้นสูงมีการเติบโตเฉลี่ยของ GDP ถึงร้อยละ 22 ต่อปี เร็วกว่าอัตราการเติบโตของภาคเศรษฐกิจอื่น ๆ ถึง 6 เท่า แต่ในช่วงครึ่งหลังของปี 2000 ผลผลิตคอมพิวเตอร์ Semiconductor อุปกรณ์ประกอบต่าง ๆ ของ Semi-conductor และอุปกรณ์การสื่อสารต่าง ๆ มีอัตราการเติบโตเฉลี่ยต่อปีเพียงร้อยละ 19 เปรียบเทียบกับร้อยละ 64 ในช่วงต้นปี 2000 การเติบโตที่ลดลงอย่างมากของภาคอุตสาหกรรมเทคโนโลยี่ชั้นสูง ส่งผลทำให้บริษัทธุรกิจต่าง ๆ ในภาคอุตสาหกรรมนี้ และที่เกี่ยวข้องกับภาคอุตสาหกรรมนี้ประสบกับปัญหารายได้ที่ลดต่ำกว่าที่ได้มีการคาดการณ์ไว้ และท้ายสุดส่งผลให้ราคาหุ้นของบริษัทเหล่านี้ในตลาดหุ้นตกลงอย่างมาก ซึ่งก่อให้เกิดวิกฤตการณ์ในตลาดหุ้นอย่างต่อเนื่อง หากการอ่อนตัวลงของภาคอุตสาหกรรมเทคโนโลยี่ในปัจจุบันยังคงดำเนินอยู่ต่อไปก็จะฉุดสภาวะเศรษฐกิจโดยรวมของสหรัฐฯ ให้เข้าสู่สภาวะการณ์เศรษฐกิจตกต่ำเร็วขึ้น อย่างไรก็ดี มีการพยากรณ์ว่าภาคอุตสาหกรรมเทคโนโลยี่สหรัฐฯ ควรจะฟื้นตัวได้ในต้นไตรมาสที่ 2 ของปี 2002
พยากรณ์สภาวะเศรษฐกิจสหรัฐฯ
(พยากรณ์โดยอาศัยข้อมูลสภาวะเศรษฐกิจที่เกิดขึ้นในไตรมาสที่ 1 ของปี 2001 เป็นฐาน)
% เปลี่ยนแปลง
2000 2001 ทั้งปี
ไตรมาส ไตรมาส ไตรมาส ไตรมาส ไตรมาส ไตรมาส 2000 2001
3 4 1 2 3 4
Real GDP 2.2 1.1 0.7 1.0 1.5 2.5 5.0 1.5
Nominal GEP 3.8 3.0 3.4 3.1 3.3 4.2 7.1 3.5
การบริโภคส่วนบุคคล 4.5 2.8 2.2 2.2 2.4 2.7 5.3 2.5
CPI 3.5 3.4 3.4 2.8 2.5 2.3 3.4 2.5
อัตราการว่างงาน 4.0 4.0 4.2 4.4 4.6 4.6 4.0 4.5
สภาวะการณ์การค้าระหว่างประเทศ
ในปี 2000 สหรัฐฯ เสียดุลการค้าระหว่างประเทศในมูลค่าสูงมากถึงประมาณ 436.46 พันล้านเหรียญฯ สูงกว่าปี 1999 ประมาณร้อยละ
33 และถ้าสภาวะการณ์เศรษฐกิจสหรัฐฯ ไม่ลดลงอย่างมากในไตรมาสที่ 4 ของปี 2000 คาดว่าสหรัฐฯ จะเสียดุลการค้าระหว่างประเทศสูงกว่านี้
การค้าระหว่างประเทศสหรัฐฯ เริ่มมีการเปลี่ยนแปลงแนวโน้มและรูปแบบตั้งแต่ต้นไตรมาสที่ 4 ของปี 2000 เดือนพฤศจิกายน 2000
เป็นเดือนแรกที่รูปแบบการนำเข้าของสหรัฐฯ เริ่มเปลี่ยนแปลงไปในทางลดลงเป็นครั้งแรกในรอบ 10 ปี การลดลงของการนำเข้าในเดือนพฤศจิกายน
เป็นผลมาจากราคาน้ำมันดิบลดลงและปริมาณการนำเข้ารวมทั้งสิ้นของสหรัฐฯ ลดลง ซึ่งเป็นผลกระทบมาจากการนำเข้าเครื่องมือคมนาคมสื่อสาร คอม
พิวเตอร์ และส่วนประกอบคอมพิวเตอร์ที่ลดลง การนำเข้าที่ลดลงส่งผลให้มูลค่าการเสียดุลการค้าต่างประเทศของสหรัฐฯ เริ่มลดลง
ในไตรมาสแรกของปี 2001 สหรัฐฯ ยังคงมีการนำเข้าเพิ่มขึ้นแต่ในอัตราที่ลดลงอยู่ต่อไป โดยในเดือนมกราคม 2544 ประมาณการณ์ว่ามูล
ค่าการนำเข้ารวมทั้งสิ้นของสหรัฐฯ เท่ากับ 122.9 พันล้านเหรียญฯ เทียบกับมูลค่านำเข้ารวม 122.4 พันล้านเหรียญฯ ในเดือนธันวาคม 2000
สำหรับดุลการค้าสินค้าและบริการของสหรัฐฯ เมื่อเริ่มไตรมาสแรกของปี 2001 เป็นไปตามที่ได้มีการคาดหมายไว้ คือ ระดับการเสียดุลการค้าต่าง
ประเทศของสหรัฐฯ ยังคงลดลงอยู่ต่อไป โดยในเดือนมกราคม 2001 สหรัฐฯ เสียดุลการค้าต่างประเทศประมาณ 33.3 พันล้านเหรียญฯ เทียบกับการ
เสียดุลการค้าต่างประเทศ 33.2 พันล้านเหรียญฯ ในเดือนธันวาคม 2000
ตัวเลขการนำเข้าที่เพิ่มขึ้นในเดือนมกราคมเป็นผลมาจากการเติบโตของการนำเข้าสินค้าประเภท Consumer Goods ซึ่งมีการเติบโตเพิ่ม
ขึ้น 1.3 พันล้านเหรียญฯ และการนำเข้าสินค้ารถยนต์ซึ่งมีการเติบโตเพิ่มขึ้น 200 ล้านเหรียญ ขณะที่การนำเข้าสินค้าวัตถุดิบประเภท Capital Goods
มีการลดลงถึง 1.5 พันล้านเหรียญฯ การนำเข้าสินค้าประเภท "High-tech" มีความอ่อนตัวมากเป็นพิเศษ โดยมีการนำเข้าลดลงถึง 1.2 พันล้านเหรียญฯ
ตัวเลขการนำเข้าที่ลดลงดังกล่าวสอดคล้องกับสภาวะการณ์เศรษฐกิจสหรัฐฯ ในปัจจุบัน กล่าวคือ แม้ว่าการเติบโตของการใช้จ่ายเงินของผู้บริโภคจะเริ่มชะลอ
ตัวลงจากที่เคยมีการเติบโตอย่างเข้มแข็งในช่วงสภาวะเศรษฐกิจรุ่งเรือง แต่ก็ยังคงมีการเติบโตอยู่ในระดับที่เข้มแข็งพอที่จะช่วยพยุงสถานการณ์เศรษฐกิจโดย
รวมของประเทศไว้ได้ ในขณะที่การใช้จ่ายเงินเพื่อการลงทุนทางธุรกิจต่าง ๆ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในอุตสาหกรรมด้าน "High-tech" มีความอ่อนตัวลงอย่าง
เห็นได้ชัด สถานการณ์นำเข้าด้านท่าเรือทางฝั่งตะวันตกของสหรัฐฯ
การนำเข้าสินค้าจากเอเซียกว่าร้อยละ 80 จะมาขึ้นที่ท่าเรือทางฝั่งตะวันตกของสหรัฐฯ และกว่าร้อยละ 60 ของปริมาณการขนถ่ายสินค้ารวมทั้ง
สิ้นของท่าเรือต่าง ๆ บนฝั่งตะวันตกของสหรัฐฯ เป็นกิจกรรมการขนถ่ายสินค้าที่ท่าเรือ Los Angeles และท่าเรือ Long Beach รวมกัน และได้ประมาณการณ์
ว่าในปี 2000 ทั้งปีการขนถ่ายสินค้านำเข้าที่ท่าเรือทางฝั่งตะวันตกของสหรัฐฯ มีการเติบโตเพิ่มขึ้นเพียงร้อยละ 15 เท่านั้น
การขนถ่ายสินค้าของท่าเรือทางฝั่งตะวันตกของสหรัฐฯ เริ่มลดระดับลงตั้งแต่ปลายไตรมาสสุดท้ายของปี 2000 ซึ่งแม้ว่าช่วงปลายปีจะเป็น
ช่วง Slow Season ของการขนถ่ายสินค้า แต่ปลายปี 2000 กิจกรรมด้านการขนถ่ายสินค้าที่ท่าเรือ Long Beach ลดระดับต่ำลงกว่าปกติ และที่ท่าเรือ
Los Angeles มีระดับการเติบโตที่ลดลงกว่าระยะเดียวกันของปี 1999 สถานการณ์นำเข้าจากเอเซียของท่าเรือทางฝั่งตะวันตกของสหรัฐฯ ในไตรมาส
แรกของปี 2001 ยังคงอ่อนตัวอยู่ต่อไป อย่างไรก็ดี การนำเข้าจากเอเซียที่มีแนวโน้มไปในทางลดลงในระยะต้นปีนี้อาจจะเป็นผลสืบเนื่องมาจากเทศกาล
ตุรษจีนในช่วงปลายเดือนมกราคม ทำให้การนำเข้าจากประเทศคู่ค้าสำคัญ ๆ ในเอเซียหลายประเทศ เช่น จีน ไต้หวัน และฮ่องกง ในช่วงเดือนมกราคม
และกุมภาพันธ์ เป็นไปอย่างไม่เข้มแข็งนัก
ประมาณการณ์สถิติการค้าระหว่างประเทศของสหรัฐฯ ในเดือนมกราคม 2544
(เปรียบเทียบกับระยะเวลาเดียวกันของปี 2543)
มูลค่าส่งออกรวมทั้งสิ้น 62.4 พันล้านเหรียญฯ เพิ่มขึ้นร้อยละ 9.62
มูลค่านำเข้ารวมทั้งสิ้น 101.2 พันล้านเหรียญฯ เพิ่มขึ้นร้อยละ 15.53
ดุลยการค้าระหว่างประเทศ -38.8 พันล้านเหรียญฯ เพิ่มขึ้นร้อยละ 26.49
มูลค่าส่งออกไปไทย 0.59 พันล้านเหรียญฯ เพิ่มขึ้นร้อยละ 45.84
มูลค่านำเข้าจากไทย 1.3 พันล้านเหรียญฯ เพิ่มขึ้นร้อยละ 15.27
ดุลการค้าระหว่างประเทศ -0.76 พันล้านเหรียญฯ ลดลงร้อยละ 0.76
(ที่มา : สำนักงานส่งเสริมการค้าในต่างประเทศ ณ นครลอสแองเจลิส)
--วารสาร สภาหอการค้าแห่งประเทศไทย ฉบับที่ 7/2544 วันที่ 15 เมษายน 2544--
-อน-